İçeriğe geç
Pazartesi–Cumartesi 09:00–18:00 Telefon: 0533 281 23 20 satis@mutes.com.tr
Teklif Alın
EN
Logo Netsis Blog

Netsis Kullanıcı Yetkilendirme: Grup ve Rol Mantığı

Muhittin Turmuş Yayın Son güncelleme: Destek Paketleri
Netsis Kullanıcı Yetkilendirme: Grup ve Rol Mantığı yazısının kapağı: Logo Netsis kategorisi ve Mutes logosu
Bu sayfada
  1. Yetki neden kişiye değil göreve verilmeli?
  2. Kullanıcı grupları nasıl tasarlanır?
  3. Örnek bir yetki matrisi nasıl görünür?
  4. Hangi yetkiler hassastır?
  5. Raporlar ve dışa aktarma neden ayrı düşünülmeli?
  6. Şubeli yapılarda gruplar nasıl kurulur?
  7. Yetki ile tarih kilidi birlikte nasıl kullanılır?
  8. Personel ayrılınca ne yapılmalı?
  9. Sık sorulan sorular
İçindekiler
KISACA

Netsis'te yetkiyi kişiye tek tek vermek yerine görevlere göre kullanıcı grupları kurun: satış, satınalma, depo, muhasebe ve yönetim gibi. Her grubun hangi modülde neyi görüp neyi değiştirebileceğini bir yetki matrisinde yazın, kullanıcıları gruplara bağlayın. Kapanmış dönemleri tarih kilidiyle koruyun, ayrılan personelin kullanıcısını aynı gün kapatın.

Netsis'i kullanan ekip büyüdükçe "bu kaydı kim değiştirdi?" ve "o ekranı neden görebiliyor?" soruları da artar. Çoğu zaman sorun, yetkilerin zaman içinde kişi kişi verilmiş olmasıdır: yeni gelen çalışana en yakın arkadaşının yetkileri kopyalanır, görev değiştiren çalışanın eski yetkileri kalır. Birkaç yıl sonra kimin neye yetkili olduğunu kimse tam bilemez.

Bu yazıda Logo Edge N-Series (Logo Netsis) kullanan işletmeler için yetkilendirmeyi görev bazlı gruplarla kurmanın mantığını anlatıyoruz. Ekran ve menü adımlarını yazmıyoruz; tasarımı kâğıt üzerinde doğru yaptığınızda programdaki tanım kısa sürer.

Yetki neden kişiye değil göreve verilmeli?

Kişi bazlı yetkide her kullanıcı ayrı bir yetki seti taşır. On kullanıcılı bir firmada bu, on ayrı listeyi güncel tutmak demektir. Görev bazlı yapıda ise yetkiler gruplara tanımlanır, kullanıcı yalnızca gruba bağlanır:

  • Yeni bir satış temsilcisi geldiğinde onu satış grubuna eklemeniz yeterlidir.
  • Satış ekibinin yetkisinde bir değişiklik gerektiğinde grubu bir kez düzenlersiniz.
  • Görev değiştiren çalışan eski grubundan çıkarılıp yenisine eklenir; eski yetkiler üzerinde kalmaz.

Netsis'te tarih kısıtlarının da grup ya da kullanıcı bazında tanımlanabildiğini tarih kilitleme rehberimizde anlattık. Grup yapısını önce kurmak, tarih kilidini de aynı mantıkla yönetmeyi kolaylaştırır.

Kullanıcı grupları nasıl tasarlanır?

  1. Görevleri listeleyin. Kişileri değil, işletmedeki görevleri yazın: satış, satınalma, depo, muhasebe, finans, üretim, yönetim. Küçük bir işletmede bir kişi iki göreve bakıyor olabilir; bu durumda kullanıcı iki gruba bağlanır.
  2. Her görevin işini tarif edin. Satış grubu teklif, sipariş, irsaliye ve fatura girer mi? Depo grubu yalnız irsaliye ve sayım mı yapar? Bu cevaplar yetki matrisinin satırlarını oluşturur.
  3. Yetki matrisini yazın. Her grup için modül ve işlem bazında görüntüleme, kayıt, düzeltme, silme ve rapor yetkilerini bir tabloda belirleyin.
  4. En az yetkiyle başlayın. Bir grubun işini yapması için gerekmeyen yetkiyi vermeyin. Eksik yetki kısa sürede fark edilir ve eklenir; fazla yetki ise yıllarca fark edilmeden kalır.
  5. Grupları tanımlayıp kullanıcıları bağlayın. Programdaki tanım bu aşamada yapılır. Herkesin kendi kullanıcı adıyla girmesi, kayıtların kimin tarafından yapıldığının izlenebilmesi için şarttır.
  6. Bir hafta deneyin. İlk günlerde gelen "bu ekranı açamıyorum" talepleri matrisin eksiklerini gösterir. Her eklemeyi matrise de işleyin.
Netsis yetki katmanları şeması: kullanıcılar görev bazlı gruplara (satış, satınalma, depo, muhasebe, yönetim) bağlanır, gruplara modül ve işlem bazında görüntüleme, kayıt, düzeltme, silme ve rapor yetkisi verilir; tarih kilidi kapanmış dönemleri ayrıca korur
Kullanıcı gruba, yetki gruba bağlanır; tarih kilidi dönemi ayrıca korur.

Örnek bir yetki matrisi nasıl görünür?

Aşağıdaki tablo bir ticaret işletmesi için başlangıç önerisidir. Kendi süreçlerinize göre değiştirin.

GrupSatış ve faturaStok ve depoCari ve finansMuhasebeMaliyet ve kârlılık raporları
SatışKayıt ve düzeltmeGörüntülemeGörüntülemeYokYok
SatınalmaGörüntülemeGörüntülemeGörüntülemeYokYok
Depoİrsaliye kaydıKayıt ve sayımYokYokYok
MuhasebeGörüntüleme ve düzeltmeGörüntülemeKayıt ve düzeltmeTamGörüntüleme
YönetimGörüntülemeGörüntülemeGörüntülemeGörüntülemeTam

Tabloda silme yetkisi hiçbir gruba açıkça verilmedi. Kayıt silmek yerine iptal ya da ters kayıtla düzeltme yapılan bir yapı, sonradan iz sürmeyi kolaylaştırır. Silme yetkisi gerekiyorsa bunu bir ya da iki yetkili kişiyle sınırlayın.

Hangi yetkiler hassastır?

Bazı işlemler, tek bir hatayla çok sayıda kaydı etkiler. Bunları en dar grupta tutun:

  • Kayıt silme ve toplu değişiklik: Geri alınması zor işlemlerdir.
  • Fiyat listesi ve iskonto değişikliği: Satış ekibinin fiyatı görmesi ile değiştirebilmesi ayrı yetkilerdir.
  • Parametre ve kullanıcı yönetimi: Programın çalışma şeklini değiştiren ayarlar ile kullanıcı tanımları yalnız sistem sorumlusunda olmalıdır.
  • Maliyet ve kârlılık raporları: Ürün maliyetini ve kârlılığı gösteren raporlar ticari bilgidir. Maliyetin nasıl çalıştırıldığını maliyet çalıştırma hataları yazımızda anlattık.
  • Tarih kilidini açma: Kapanmış bir dönemi yeniden açabilen kişi, o dönemin raporlarını da değiştirebilir.

Raporlar ve dışa aktarma neden ayrı düşünülmeli?

Rapor yetkisi yetki tasarımında en çok unutulan sütundur. Bir kullanıcı fatura giremese bile raporlardan bütün müşterilerin ciro ve iletişim bilgisini alıp Excel'e aktarabiliyorsa, elindeki yetki aslında geniştir. Cari kartlarda kişisel veri de bulunduğu için rapor ve dışa aktarma yetkisini matriste ayrı bir sütun olarak ele alın ve her grubun yalnız kendi işine ait raporları görmesini sağlayın.

Şubeli yapılarda gruplar nasıl kurulur?

Birden fazla şube ya da depo varsa grup tasarımına bir boyut daha eklenir: kullanıcının hangi şubenin işlemlerine dokunabileceği. En anlaşılır yol, görev gruplarını şube adıyla birlikte kurmaktır; örneğin "Satış – Merkez" ve "Satış – Şube 2". Matris büyür, ama kimin hangi şubede neyi yapabildiği tek bakışta okunur. Merkezdeki muhasebe ve yönetim grupları ise bütün şubeleri görecek şekilde tek kalabilir. Şube açılışı, bu yapıyı kurmak için en uygun zamandır.

Yetki ile tarih kilidi birlikte nasıl kullanılır?

Yetki, kimin hangi işlemi yapabileceğini belirler. Tarih kilidi ise hangi tarihlere işlem yapılabileceğini belirler. İkisi birbirinin yerine geçmez. Muhasebe grubunun fatura düzeltme yetkisi olabilir; ama mizanı tutturulmuş ve beyannamesi verilmiş bir aya düzeltme girmesi tarih kilidiyle engellenir.

Pratik bir düzen şöyledir: kayıt giren gruplar yalnız açık dönemde çalışır, muhasebe dönem kapanana kadar düzeltme yapar, kilidi açma yetkisi ise bir yönetici ya da muhasebe sorumlusunda kalır.

Personel ayrılınca ne yapılmalı?

Kişisel Verileri Koruma Kurumu'nun Kişisel Veri Güvenliği Rehberi, erişim yetki ve kontrol matrisi oluşturulmasını öneriyor. Kurulun özel nitelikli verilerle ilgili kararı da görev değiştiren ya da işten ayrılan çalışanların yetkilerinin derhal kaldırılmasını ve yetkilerin düzenli kontrol edilmesini istiyor. Netsis'te cari, personel ve müşteri bilgisi tutulduğu için bu yaklaşım doğrudan uygulanabilir:

  1. Çalışanın kullanıcısını ayrıldığı gün kapatın ya da pasif yapın.
  2. Kullanıcıyı silmek yerine kapatmayı tercih edin; geçmiş kayıtların kim tarafından yapıldığı izlenebilir kalsın.
  3. Ortak kullanılan bir şifre varsa değiştirin. Ortak kullanıcı hiç olmamalıdır.
  4. Uzak masaüstü ya da VPN erişimini de aynı gün kapatın.
  5. Yetki matrisini üç ya da altı ayda bir gözden geçirin; görev değiştirenleri kontrol edin.

Destek verdiğimiz işletmelerde yetki düzenine en çok, yeni bir şube açılırken ya da muhasebe ekibi değişirken ihtiyaç duyuluyor. Bu anları grup yapısını kurmak için fırsat olarak kullanmak, sonraki değişiklikleri kolaylaştırır.

Sık sorulan sorular

Her çalışana ayrı Netsis kullanıcısı açmak gerekir mi?

Evet, önerimiz bu. Ortak kullanıcı adıyla çalışıldığında hangi kaydın kim tarafından yapıldığı izlenemez ve çalışan ayrıldığında erişimi kapatmak için şifreyi herkes için değiştirmek gerekir. Kullanıcı sayısı lisansınızla ilgili olduğu için ihtiyacınızı destek ekibinizle birlikte planlayın.

Personel ayrıldığında kullanıcıyı silmek mi, kapatmak mı doğru?

Kapatmak ya da pasif yapmak daha doğrudur. Böylece kişi programa giremez, ama geçmişte yaptığı kayıtların kime ait olduğu görünmeye devam eder. Kullanıcıyı ayrıldığı gün kapatın ve uzak erişim hesaplarını da aynı anda kaldırın.

Yetki ile tarih kilidi arasındaki fark nedir?

Yetki, bir kullanıcının hangi modülde hangi işlemi yapabileceğini belirler. Tarih kilidi ise hangi tarih aralığında işlem yapılabileceğini sınırlar. Düzeltme yetkisi olan bir kullanıcı bile kilitli bir döneme kayıt giremez. İkisi birlikte kullanıldığında kapanmış dönemler korunur.

Yetkileri ne sıklıkla gözden geçirmeliyiz?

Üç ya da altı ayda bir gözden geçirmek ve her personel değişikliğinde ayrıca kontrol etmek yeterli bir düzendir. KVKK'nın veri güvenliği rehberi de erişim yetkilerinin bir matrisle tanımlanmasını ve düzenli kontrol edilmesini önerir.

Yetki düzeninizi birlikte kuralım

Kullanıcı gruplarını ve yetki matrisini işletmenizin süreçlerine göre birlikte tasarlayıp Netsis'te tanımlayabiliriz. Destek ekibimize 0533 281 23 20 numarasından ulaşabilirsiniz.

YAZAR Muhittin Turmuş ERP Danışmanı ve Yazılım Geliştirme Uzmanı
Yayın: Son güncelleme:
mutes@mutes.com.tr · satis@mutes.com.tr · Pazartesi–Cumartesi 09:00–18:00

Hangi çerez kategorilerine izin verdiğinizi seçin. Seçiminizi istediğiniz zaman sayfanın altındaki "Çerez ayarları" bağlantısından değiştirebilirsiniz.

Zorunlu çerezler Sitenin çalışması, güvenliği ve tercihinizin hatırlanması için gereklidir.
Her zaman açık
Analitik (Google Analytics) Sitenin nasıl kullanıldığını anonim olarak ölçmemize yardımcı olur. Onay vermezseniz Google Analytics hiç yüklenmez.
Harici içerik (YouTube, Google Haritalar) Gömülü video ve haritalar üçüncü taraf sunuculardan yüklenir ve çerez kullanabilir. Kapalıyken her içeriği tek tıkla ayrıca yükleyebilirsiniz.
Yeni sekmede açın (yeni sekmede açılır)